BilimGenel

Siber Zorbalık Nedir? Önlenebilir mi? Cezası Var Mı?

 

Siber Zorbalık Nedir? Başkası hakkında olumsuz, zararlı, yanlış, küçük düşürücü içerik gönderme veya paylaşmayı içerir. Psikolojik sorunları beraberinde getiren Siber Zorbalık önlenebilir mi? Siber Zorbalığın cezası var mı?

Siber Zorbalık Nedir?

Her yerde olduğu gibi artık dijital ortamlarda da kaba ve zorba insanlar karşımıza çıkmaktadır. SMS, metin ve uygulamalar ile ilgili içeriklerin paylaşıldığı sosyal medya, forum veya oyunlarda eğlence gibi görünerek gerçekleştirilmektedir. Siber zorbacılar;

  • Mobil cihazları kullanarak, kişilerin görüntülerini izinsiz kaydedip paylaşır
  • Sosyal medya platformlarında ya da chat odalarında bireyleri aşağılayıcı, küçük düşürücü, tehditkâr, cinsel taciz veya şiddet içeren mesajlar gönderir
  • Kişinin rızası dışında kişisel bilgilerini sosyal medya aracılığı ile paylaşır
  • Kişi hakkında karalayıcı, aşağılayıcı web sayfaları hazırlar
  • Sahte hesap açarak onun kimliğine bürünür
  • Kişiyi çevrimiçi ortamdaki tüm hesaplarını ısrarlı bir şekilde takibe alır

Meydana geldiği en yaygın yerler:

  • Sosyal Medya
  • SMS
  • Anlık mesajlaşma platformları
  • E-posta
  • Cep telefonları
  • Kişisel web siteleri
  • Chat odaları

Bazı siber zorbalıklar çizgiyi aşar. Yasadışı ve cezai davranış boyutuna taşınır. Bunun sonucunda siber zorbalığa maruz kalan kişilerde ciddi psikolojik bozukluklar görülür. Şiddetli, uzun vadeli ve sık sık gerçekleşen siber zorbalık, mağduru ve de zorbayı kaygı, depresyon ve strese bağlı diğer bozukluklar için de daha fazla risk altında bırakır.

Bu durum önlenebilir ancak bir dizi tedbiri gerektirmektedir. Siber Zorbalık için alınacak bazı önlemler;

  • Soğukkanlılıkla siber zorba uyarılabilir
  • İletişim engellenebilir
  • Siber zorbanın yolladığı materyaller aile büyükleri, gerekirse avukat ve polisle paylaşılmalıdır
  • İnternet sağlayıcısı, web site ya da telefon şirketlerine şikayette bulunulabilir.

Cezaları Nelerdir?

Bilişim sistemlerine karşı işlenen suçlar “bilişim suçu” olarak kabul edilir. Ancak “Siber Zorbalık” için henüz bir suç tanımlaması yoktur. Yasal boşluk olduğu düşünülse de Türk Ceza Kanunu’nda Siber Zorbalık davranışlarına yönelik uygulanabilecek bazı hükümler bulunmaktadır.  Türk Ceza Kanunu’nda yer alan;

  • Sanal şiddet uygulayarak kasten insan öldürme
  • İntihara yönlendirme
  • Eziyet
  • Tehdit
  • Şantaj
  • Ayrımcılık
  • Kişilerin huzur ve sükununu bozma
  • Hakaret veya sövme
  • Özel yaşamın izlenmesi, iletişime müdahale edilerek içeriğin alay konusu edilmesi
  • Haberleşme gizliliğinin ihlali
  • Konuşmaların dinlenmesi ve kayda alınması
  • Kişisel verilerin kaydedilmesi

 

gibi hükümler uygulanabilmektedir.

Sonuç olarak, giderek dijitalleşen dünyada siber zorbalığa karşı bilinçlenmek ve farkındalık sağlamak, Siber Zorbalığa Karşı daha etkili önlemler almamızı sağlar.